9 Ιουν 2019

Nervus Vagus: Το νεύρο της ΑΥΤΟΪΑΣΗΣ (Ι) / με άσκηση

γράφει η Βίκυ Χρυσού

Μιλήσαμε στις δύο προηγούμενες ενότητες για τη σημασία του εντέρου, βασιλιά της σωματικής, αλλά και ψυχικής μας υγείας. Μολονότι έχουμε να συμπληρώσουμε και εκεί αρκετά, θα κάνω μια παρένθεση για να αναφερθώ σε ένα από τα δέκα μεγάλα εγκεφαλικά νεύρα, το οποίο συνδέει ειδικά το πεπτικό μας σύστημα -και όχι μόνο!- με τον εγκέφαλο: το πνευμονογαστρικό νεύρο ή λατινικά nervus vagus.

Όχι άδικα έχει ονομαστεί από αρκετούς θεραπευτές το νεύρο της αυτοϊασης, διότι έχει αποδειχτεί πως η απόφραξη του οδηγεί σε θαυμαστές καταστάσης ανάκαμψης και αυτοϊασης. Αυτό το καταπληκτικό μας σώμα έχει προικιστεί από τη φύση με εκατομμυρίων χρόνων ικανότητα διατήρησης της ομοιόστασης και της υγείας του, που με λίγη καλή θέληση, προσπάθεια και επιμονή από τη μεριά μας να στηρίξουμε αυτή του την ικανότητα, επαναφέρει την υγεία σε κάθε επίπεδο. Κι αφού κατανοήσουμε τη διαδρομή που ακολουθεί αυτό το νεύρο, το ρόλο και τις λειτουργίες που επιτελεί θα κατανοήσουμε και γιατί απλές ασκήσεις ή η εξάσκηση στη γιόγκα βοηθούν καθώς ξεμπλοκάρουν ακριβώς αυτό το νεύρο!

Ας δούμε όμως λίγο την ανατομία μας, ώστε να κατανοήσουμε πως και γιατί έχει αυτό το συγκεκριμένο νεύρο τόσο μεγάλη σημασία για την κατάσταση της υγείας μας και πως η ορθή του λειτουργία είναι σε θέση να αποκαταστήσει τις βλάβες στο σώμα μας.

Το νευρικό μας σύστημα έχει ως κύρια λειτουργία του την εξασφάληση της επιβίωσης του φυσικού μας σώματος. Στα πλαίσια του αυτόνομου νευρικού συστήματος συμμετέχουν ο εγκέφαλος, το εγκεφαλικό στέλεχος, τα εγκεφαλικά νεύρα, ο νωτιαίος μυελός και τα νεύρα που εξέρχονται από αυτό, και τέλος το εντερικό νευρικό μας σύστημα.

Από τον εγκέφαλο ξεκινούν ΔΩΔΕΚΑ βασικά νεύρα(η αντανάκλαση των 12 θεών εντός μας από ένα εσώτερο Όλυμπο; ποιος ξέρει...) πολλά εκ των οποίων υπάρχουν κατά ζεύγη. Ο Samuel Τhomas Sommerring (1799) είχε δώσει ένα ρωμαϊκό αριθμό σε κάθε ένα από τα ζεύγη νεύρων, που βρίσκονται πάνω σε ένα ημικύκλιο σε κάθε πλευρά του εγκεφάλου.

Έτσι έδωσε το Ι στο οσφρυτικό νεύρο, που θεωρητικά ήταν το πρώτο που αναπτύχθηκε για την επιβίωση και εύρεση τροφής,
το ΙΙ στο στο οπτικό νεύρο, το ΙΙΙ το ΙV, VΙ στα νεύρα που είναι υπεύθυνα για την κίνηση των οφθαλμών, το V, το λεγόμενο τρίδυμο που ελέγχει τη μάσηση, την κατάποση, την ακοή μέσω της επίδρασης στο τύμπανο,
το VII που ελέγχει επίσης μέρος της μάσησης, των οφθαμικών νεύρων, αλλά και την έκκριση σιέλου, το VIII που μεταφράζει ηχιτικά κύματα σε νευρικές ώσεις
το IX που ελέγχει την κατάποση,
το Χ, που μας ενδιαφέρει εδώ, είναι το πνευμονογαστικό νεύρο, όπου

  1.  ο ένας κλάδος του (ventral) ελέγχει 
    • το άνω τρίτο του οισοφάγου, 
    • τους περισσότερους μύες του φάρυγγα, 
    • την καρδιά και 
    • τους βρόχγχους
  2. Ο έτερος κλάδος του (dorsal) ελέγχει 
    • τα κάτω δύο τρίτα του οισοφάγου, 
    • τη λειτουργία του στομάχου, 
    • τους αδένες της πέψης,  το πάγκρεας, τη σπλήνα, το συκώτι, τη χολή, όπως και 
    • τη δίοδο της τροφής διαμέσου του λεπτού και παχέος εντέρου, με εξαίρεση το κατερχόμενο τμήμα του παχέος εντέρου.
το IX που εξέρχεται από το νωτιαίο μυελό και νευρώνει τους μύες κίνησης της κεφαλής και τον τραπέζιο μυ στις ωμοπλάτες, οι οποίοι διευρύνουν το οπτικό μας πεδίο μέσω της κίνησης της κεφαλής,
το ΧΙ που νευρώνει τον Τραπέζιο μυ στις ωμοπλάτες και τους μύες στρέψης της κεφαλής και τέλος
ο ΧΙΙ που ελέγχει την κίνηση της γλώσσας.

*Να βουτάς τη γλώσσα σου μέσα στο μυαλό πριν μιλήσεις λέει ο θυμόσοφος λαός... Διόλου τυχαία δεν επέλεξε την τελευταία 12η θέση ο Sömmerringer για τη γλώσσα θαρρώ...

Είπαμε πως στο άρθρο τούτο εστιάζουμε κυρίως στο νεύρο Χ, δηλαδή το λεγόμενο πνευμονογαστρικό νευρο ή αλλιώς nervus vagus, το οποίο συμμετέχει σε πλήθος εργασιών του οργανισμού μας, όπως είδαμε. Τόσο ο πρόσθιος όσο και ο οπίσθιος κλάδος του ελέγχουν την καρδια, τους πνεύμονες και την αναπνευστική οδό. Παράλληλα ο πρόσθιος κτευθείνεται επίσης προς τους μύες του λάρυγγα, του φάρυγγα και αρκετών μυών του προσώπου, ενώ ο οπίσθιος κλάδος του, πέρα από την καρδιά και τους πνεύμονες συμμετέχει στη λειτουργία των οργάνων της πέψης που βρίσκονται κάτω από το  διάφραγμα.

Όπως είχαμε δει και στην προηγούμενη ανάρτηση μου "Εντερο-Εγκεφαλικός άξονας και οι επιπτώσεις στην υγεία μας. Μερος Β'", κατά την επικοινωνία μεταξύ εντέρων/εγκεφάλου, μόλις 10% εντολές στέλνει ο εγκέφαλος προς τα όργανα, ενώ το 80-90% της επικοινωνίας είναι πληροφορίες από τα όργανα προς τον εγκέφαλο. Την επικοινωνία αυτή λοιπόν ελέγχει κι συντονίζει ένα συγκεκριμένο και μοναδικό νεύρο: το πνευμονογαστρικό νεύρο!

Γνωρίζοντας λοιπόν πως αυτό το νεύρο συμμετέχει σε τόσες βασικές λειτουργίες του σώματος, από τo  ποσοστό λήψης αέρα και οξυγόνου, μέχρι το ρυθμό της αναπνόής μας κι από την κατάποση μέχρι την επεξεργασία της τροφής για τη λήψη των απαραίτητων θρεπτικών συστατικών, κατανοούμε πόσο σημαντικό είναι να λειτουργεί σωστά.

Πέραν τούτου όμως γνωρίζουμε πως ακριβώς αυτό το νεύρο είναι υπεύθυνο για τις αντιδράσεις μάχης ή φυγής σε απειλές από το περιβάλλον και πως αυτό το νεύρο εμποδίζεται στην ορθή του λειτουργία από το σύγχρονο γεμάτο άγχος και στρες τρόπο ζωής...

Στην συμβατική όμως, μολονότι σημαντική, αυτή θεώρηση ήρθε να προστεθεί και μια πιο ολιστική ματιά, η οποία μας εξηγεί πως ακριβώς η βλάβη στη λειτουργία του οδηγεί σε απόσυρση και κλείσιμο στον εαυτό με τα γνωστά συμπτώματα της κατάθλιψης, κι αυτό διότι παύει να λειτουργεί το πρόσθιο τμήμα του και παραμένει συνεχώς ενεργό το οπίσθιο.
Τα ευχάριστα νέα είναι πως με απλές ασκήσεις μπορεί κανείς να ενεργοποιήσει εκ νέου το εμπρόσθιο τμήμα και να επανέλθει η διάθεση για επικοινωνία και η κοινωνική συμμετοχή (!!!) και επιπλέον να αποκατασταθούν σταδιακά και άλλες λειτουργίες στις οποίες συμμετέχει. Αυτά τα υπέροχα συμπεράσματα έρχετε να μας δώσει ο Ρόζεμπεργκ, ο οποίος μετά από χρόνια εξειδίκευσης στην κρανιοιερή, στην οστεοπαθητική και άλλες μεθόδους σωματικής εναλλακτικής θεραπείες ήρθε σε επαφή με την Polyvagal θεωρία που ανέπτυξε ο Δρ. Stephen Porges.

Τι λέει αυτή η θεωρία; Αυτό θα το δούμε στο επόμενο μέρος...

Προς το παρόν κλείνοντας το πρώτο αυτό μέρος θα ήθελα να σας δώσω μια πρώτη πρακτική άσκηση που βοηθά στην αποκατάσταση του "κοινωνικού νευρικού συστήματος" καθώς επαναφέρει τον άτλα και το 2ο σπόνδυλο του αυχένα στη σωστή τους θέση και επιτρέπει έστι μια μεγαλύτερη ευλυγισία στην κίνηση του λαιμού αλλά και ολόκληρης της σπονδυλικής στήλης. Μέσα από αυτή την επαναφορά στην ορθή θέση μεγεθύνεται η αιμάτωση της βάσης του εγκεφάλου, από όπου ξεκινούν ή εξέρχονται τα 5 βασικά εγκεφαλικά νεύρα, πράγμα που επιδρά θετικά τόσο στον εμπρόσθιο κλάδο του πνευμονογαστρικού, όσο και στα νεύρα V, VII, IX και XI. Μολονότι ιδιαίτερα αποτελεσματική άσκηση δεν θα πα΄ρει περισσότερα από 2 λεπτά της ώρας!

Πριν την άσκηση ελέγξτε κατά πόσο είναι ελεύθερη η κίνηση λαιμού και αυχένα δοκιμάζοντας να στρέψετε το κεφάλι όσο μπορείτε αριστερά και δεξιά. Παρατηρήστε αν έχετε πόνους, ενοχλήσεις ή κάποιο είδος πιασήματος.

Μετά την άσκηση ελέγξτε και πάλι την ελευθερία κίνησης. Έχει βελτιωθεί;
Συνήθως με την πρώτη κιόλας εφαρμογή βελτιώνεται εκπληκτικά το εύρος της κίνησης του αυχένα.

ΒΑΣΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ


Τις πρώτες φορές είναι καλά να την εκτελέσετε πλαγιασμένοι. Αργότερα μπορεί να εκτελεστεί και σε όρθια ή καθιστή θέση.


  1. Σταυρώνετε τα δάχτυλα των χεριών όπως δείχνει η φωτογραφία. 
  2. Τοποθετείτε τα χέρια σταυρωμένα στη βάση του κεφαλιού σας, αφήνοντας το βάρος του κεφαλιού να ακουμπά άνετα πάνω στα σταυρωμένα δάχτυλα σας. Αν τυχόν έχετε κάποιο πιάσιμο που εμποδίζει την κίνηση και με τα δύο χέρια ταυτοχρονα δοκιμάστε με ένα χέρι κάτω από το κεφάλι.
  3. Δεν κουνάτε το κεφάλι. Γυρίζετε τα μάτια μόνον προς τη μία πλευρά, π.χ. δεξιά και κρατάτε τη θέση αυτή των ματιών για 30 με 60 δευτερόλεπτα. Περιμένετε στη θέση αυτή μέχρι να εμφανιστεί μια διάθεση για χασμουριτό, αναφυλητά ή να καταπιείτε. Αυτό είναι το σύνθημα πως το αυτόνομο νευρικό σύστημα έχει χαλαρώσει. 
  4. Στρέψτε τώρα τα μάτια στο κέντρο, ευθεία μπροστά σας και κατόπιν γυρίστε το βλέμμα στην αντίθετη πλευρά, π.χ. αριστερά. 
  5. Κρατήστε και πάλι αυτή τη θέση δίχως να κουνάτε το κεφάλι μέχρι να εμφανηστεί διάθεση για χασμουρητό, αναφυλητά ή κατάποση. 
Με την ολοκλήρωση αυτού το κύκλου έχετε ήδη εκτελέσει τη βασική άσκηση. Πάρτε τα χέρια από το κεφάλι και ανακαθίστε. Αν νιώσετε ζάλη μην ανυσηχείτε θα περάσει σε 2 λεπτά. Έχει απλά πέσει η πίεση σας από τη χαλάρωση. 

Παρατηρήστε και πάλι το εύρος της ελευθερίας κίνησης του αυχένα σας. άλλαξε κάτι;
προσέξατε μια αλλαγή στη διάθεση και την ενέργεια που κατακλύζει τον εγκέφαλο σας;

Θα χαρώ να έχω τα νέα σας... 

Μέχρι την επόμενη ανάρτηση...
Με αγάπη και εκτίμηση

Βίκυ Χρυσού



Διαφημίσεις


Αν νιώθεις πως είσαι Άνθρωπος,

Αν κατάλαβες πως ΕΣΥ είσαι αυτός

που αποφασίζει την πραγματικότητα....

Σε προσκαλώ στην κοινωνία

των Συνειδητών Συν-Δημιουργών

Στόχος μας να αγκαλιάσουμε όλο τον πλανήτη στη νέα Αρμονική Πραγματικότητα!


Olymbia MaTerra HelleNica

μέσα απο την ΕΝθύμηση, τη ΣΥΝθεση και την ΠΑΙΔΕΙΑ